Brak zapłaty za wystawioną fakturę to jedna z częstszych sytuacji, z jakimi mierzą się przedsiębiorcy. Towar został sprzedany, usługa wykonana, termin płatności minął, a kontrahent mimo wezwań nie reguluje należności. W takiej sytuacji naturalnym krokiem jest skierowanie sprawy do sądu.
Teoretycznie przedsiębiorca może zrobić to samodzielnie. W postępowaniu przed sądem pierwszej i drugiej instancji co do zasady nie ma obowiązku korzystania z pomocy adwokata albo radcy prawnego. Można więc samodzielnie przygotować pozew, złożyć go w sądzie i prowadzić sprawę.
W praktyce nie zawsze jest to jednak dobre rozwiązanie.
Postępowanie cywilne jest obecnie sformalizowane, a pozew musi spełniać szereg wymogów. Nie wystarczy wskazać, że faktura nie została zapłacona. Trzeba prawidłowo określić strony, wartość przedmiotu sporu, żądanie pozwu, odsetki, podstawę faktyczną roszczenia, dowody oraz wnioski procesowe. Znaczenie ma również to, do którego sądu skierować pozew i jaki tryb postępowania będzie właściwy.
Błędy na tym etapie mogą prowadzić do wezwania do uzupełnienia braków formalnych, zwrotu pozwu albo przedłużenia całego postępowania. W niektórych sytuacjach późniejsze naprawienie błędów może być utrudnione, a nawet niemożliwe bez negatywnych konsekwencji procesowych.
Szczególne znaczenie mają dowody. W sprawie o zapłatę faktury nie zawsze sama faktura wystarczy. Często trzeba wykazać, że doszło do zawarcia umowy, że towar został wydany albo usługa wykonana, że kontrahent zaakceptował warunki współpracy, odebrał zamówienie, nie zgłaszał zastrzeżeń albo uznał dług. Dowodami mogą być m.in. umowy, zamówienia, korespondencja mailowa, potwierdzenia dostawy, protokoły odbioru, wezwania do zapłaty, potwierdzenia przelewów częściowych albo wiadomości od kontrahenta.
W postępowaniu gospodarczym obowiązują również rygory dotyczące terminowego przedstawiania twierdzeń i dowodów. Oznacza to, że przedsiębiorca powinien już na początku sprawy przedstawić pełną argumentację i materiał dowodowy. Pominięcie istotnych dokumentów albo zbyt ogólne opisanie sprawy może utrudnić późniejsze dochodzenie należności.
Trzeba też pamiętać, że sprawa sądowa nie kończy się na napisaniu pozwu. Kontrahent może złożyć sprzeciw od nakazu zapłaty albo odpowiedź na pozew, zakwestionować wykonanie umowy, wysokość roszczenia, termin płatności, jakość towaru lub usług, a nawet podnieść zarzut potrącenia. Wtedy konieczne jest przygotowanie dalszych pism procesowych, odniesienie się do zarzutów i właściwe poprowadzenie postępowania dowodowego.
Jeżeli sprawa trafi na rozprawę, przedsiębiorca musi liczyć się z pytaniami sądu, przesłuchaniem stron i świadków oraz koniecznością reagowania na stanowisko drugiej strony. Dla osoby, która nie prowadzi na co dzień spraw sądowych, taka sytuacja może być stresująca i trudna, nawet jeżeli roszczenie wydaje się oczywiste.
Pomoc radcy prawnego pozwala uporządkować sprawę od samego początku. Prawnik oceni, czy dokumenty są wystarczające, jakie dowody należy powołać, jak sformułować żądanie pozwu, jak naliczyć odsetki i jakie koszty można dochodzić od dłużnika. Może również reprezentować przedsiębiorcę w sądzie, przygotowywać pisma procesowe i reagować na działania drugiej strony.
W sprawach o zapłatę faktur czas ma duże znaczenie. Im szybciej roszczenie zostanie prawidłowo skierowane do sądu, tym większa szansa na skuteczne dochodzenie należności. Profesjonalne przygotowanie pozwu i prowadzenie sprawy przez radcę prawnego może oszczędzić przedsiębiorcy czasu, ograniczyć ryzyko błędów procesowych i zwiększyć szanse na sprawne uzyskanie orzeczenia przeciwko nierzetelnemu kontrahentowi.